Nieuws uit het Vlaams Parlement - 27 mei 2020
Op woensdag 27 mei 2020 vergaderde de commissie Leefmilieu van het Vlaams Parlement. Gwenny De Vroe (OpenVLD) stelde een vraag om uitleg over het zwerfvuilbeleid in het algemeen en de toename van specifiek zwerfvuil tijdens de coronacrisis in het bijzonder. Ook de GAS-wetgeving en de wijziging van het Materialendecreet kwamen kort aan bod.
Vlaams volksvertegenwoordiger De Vroe (OpenVLD) kaartte aan dat er sinds de coronacrisis plots plastic handschoenen en mondmaskers op de openbare weg gegooid worden en vroeg of er extra maatregelen genomen werden. Tegen einde 2020 zouden er studies rond zwerfvuil (samenstelling en kostprijs) afgerond moeten worden. Wordt deze timing behouden? Wat is de stand van zaken in de wijziging van het Materialendecreet? Kwam de klankbordgroep Zwerfvuilmonitoring nog samen?
Minister Demir (N-VA) gaf volgende informatie:
Het voorontwerp van wijziging van het Materialendecreet is voorbereid door de OVAM, kreeg een gunstig advies van de Inspectie van Financiën en zal binnenkort aan de Vlaamse Regering voor een eerste lezing voorgelegd worden.
Daarnaast lopen gesprekken met de andere gewesten over het afsluiten van een interregionaal akkoord om de inning van de vergoeding voor de zwerfvuilkosten door de producenten op een uniforme wijze in heel België te laten verlopen.
Voor de fractietellingen van het zwerfvuil zijn de metingen in de herfst en winter afgerond. De metingen voor de lente en zomer zijn door de coronacrisis uitgesteld, omdat de uitzonderlijke context waarin we zitten de representativiteit van de resultaten dreigde te ondermijnen. Op de klankbordgroep Zwerfvuilmonitoring van 4 mei werd dit uitstel goedgekeurd. Het eindrapport zal in het derde kwartaal van 2021 opgeleverd worden. De studie rond de referentiekosten van zwerfvuil is lopende en steunt sterk op een interactie met stakeholders. Op de klankbordgroep van 5 maart werden de eerste resultaten van een rondvraag en opmerkingen van de stakeholders besproken. Op de klankbordgroep van 4 mei werd een deelkader voorgesteld. De volgende bijeenkomst is op 6 juli. In september wordt een eindrapport afgeleverd. Minister Demir herhaalde dat als de verpakkingssector zijn verantwoordelijkheid niet opneemt, het duidelijk is wat er zal gebeuren [invoer statiegeld, JP]. Freya Perdaens (N-VA) riep op om met de producenten te bekijken hoe ze verpakkingen zouden kunnen aanpassen, zodat die minder zouden kunnen “zwerven”. Mieke Schauvliege (Groen) wil inzetten op zo weinig mogelijk verpakkingen, herbruikbare verpakkingen en eco-design. Daarnaast vroeg ze een snellere evaluatie van de zwerfvuilaanpak te vervroegen.
Het straffen van mensen die zwerfvuil achterlaten valt onder de GAS-wetgeving (federaal). Vaststellers hebben niet altijd de ruimte in hun takenpakket om veel vaststellingen te doen en kunnen burgers ook niet dwingen hun identiteit bekend te maken. Soms is er ook agressie bij die laatsten. Freya Perdaens (N-VA) stipte aan dat Mooimakers nu al opleidingen gaf aan vaststellers rond omgaan met agressie. Wat Vlaanderen wel kan doen, is lokale besturen financieel ondersteunen om camera’s aan te kopen (budget van 7 miljoen euro voor subsidies aan lokale besturen – gaat om co-financiering), maar nadien moet er nog een vervolg komen op de vastgestelde feiten en daar scheelt het soms. De Vroe onderstreepte de doeltreffendheid van cameracontrole om zwerfvuil terug te dringen. Zowel De Vroe als Demir riepen hun federale collega’s op werk te maken van een aangescherpte wetgeving, zodat vaststellers een strengere controle kunnen uitoefenen.
Tot slot gaf minister Demir ook nog mee dat de gesprekken met de tabaksector rond een bijdrage voor de periode 2020-2022 opnieuw opgestart zullen worden. Daarnaast zijn er ook gesprekken met de kauwgomsector.