Werkagenda Kunststoffen en Chemie: welke concrete acties dienen er genomen te worden?
De Vlaanderen Circulair werkagenda Kunststoffen en Chemie is een privaat-publiek getrokken werkagenda en wordt geleid door de OVAM en essenscia met de steun van Vlaio (zie ook artikel). Naast BBL (Bond Beter Leefmilieu) en Vito maakt Denuo deel uit van de focusgroep van deze agenda en bepaalt mee welke acties op korte termijn, namelijk binnen de huidige legislatuur (2019-2024), kunnen worden genomen om een aantal belangrijke belemmeringen voor een meer circulaire economie voor kunststoffen weg te werken.
Op 11 oktober organiseerden essenscia en de OVAM een uitgebreid overleg waarop alle leden van de betrokken federaties uitgenodigd waren om de werkpaden scherper te stellen en te brainstormen over welke acties zouden moeten worden ondernomen om deze meer concreet in te vullen.
Er werden 6 werkpaden geïdentificeerd:
Werkpad 1 (prioritair): Naar meer recyclage (inzamel-, sorteer-en recyclagefaciliteiten in Vlaanderen).
Werkpad 2 (prioritair): Naar meer alternatieve grondstoffen en meer inzet van recyclaat.
Werkpad 3: Naar meer circulair materialengebruik via alternatieve businessmodellen.
Werkpad 4: Naar meer aandacht voor ecodesign.
Werkpad 5: Naar meer industriële symbiose.
Werkpad 6 (prioritair): Naar meer en betere beleidsmatige ondersteuning om de transitie naar een CE te versnellen.
Als prioritaire werkpaden werden deze gekozen die om een samenwerking vragen tussen de verschillende partijen van de kunststofwaardeketen, die rekening houden met de troeven van de Vlaamse economie en die een dringend acuut probleem vormen.
Op 25 oktober beraadslaagde de focusgroep over een aantal concrete acties die zouden kunnen worden ondernomen om de belangrijkste en meest acute werkpaden concreet in te vullen; geen gemakkelijke oefening.
Alle leden van de focusgroep waren het erover eens dat Vlaanderen snel zal moeten schakelen wil het een cruciale rol gaan spelen in de circulaire transitie en een recyclagehub worden. Er dient onderzocht te worden waarom Belgische bedrijven kiezen om te investeren in het buitenland en niet in België (concreet voorbeeld: Ravago die investeert in Nederland). We weten dat er in Nederland een spoedprocedure voor vergunningen die een investering in de CE betreffen bestaat, waar in België dit proces lang kan duren en ook vereist dat alle onbekenden reeds ingevuld zijn. De OVAM is hiervan op de hoogte en merkt op dat ze politieke steun zullen moeten vragen voor het aanpassen van deze procedure. Dit is een bevoegdheid van het Departement Omgeving en deze interpreteren primair volgens de letter van de wet. Zij kunnen dit aankaarten in december, wanneer Vlaanderen Circulair terugkoppelt aan de kabinetten van ministers Demir en Crevits.
De grootste bottleneck momenteel voor projecten in recyclage is de bevoorrading van kwalitatief (te recycleren) afvalmateriaal. De aanvoer hiervan is erg versnipperd, terwijl je toch de nodige volumes moet hebben om bedrijfseconomisch te kunnen sorteren en verwerken. Veel afvalstromen gaan nog ‘verloren’, denk aan de medische afvalstroom of verpakkingen van gevaarlijke afvalstoffen. Om investeringen in Vlaanderen te realiseren, moet bevoorrading veiliggesteld kunnen worden. Dus moeten op de één of andere manier zoveel mogelijk afvalstromen gecapteerd worden en is er nood aan extra voorbewerking of uitsortering. Hoe kan dit georganiseerd worden?
Extra manipulaties gaan een effect hebben op de kostprijs van het recyclaat dus het is ook belangrijk dat er een stabiele markt voor recyclaten komt. Deze kan gecreëerd worden door een opgelegde recycled content zodat de prijzen ook kunnen stijgen. Ook nieuwe technologieën om beter te scheiden en polymeren te ontkleuren of te ontdoen van bepaalde schadelijke stoffen kunnen het volume inputmateriaal vergroten. Volgens Vito bestaan er reeds veel nieuwe technieken maar dienen ze nog opgeschaald te worden. Vlaanderen heeft in het kader van het plan Vlaamse Veerkracht 30 miljoen euro aan investeringssteun voorzien om mee vorm te geven aan Vlaanderen als recyclagehub (zie artikel). Deze zouden hiervoor aangewend kunnen worden.
Hebben jullie ideeën omtrent wat er nodig is in Vlaanderen en hoe dat concreet kan gerealiseerd worden opdat Vlaanderen een rol van betekenis kan spelen in een circulaire kunststofeconomie? Aarzel niet deze met ons te delen!